Kayınvalidem beni hiç sevmiyor mu?

Hiç özel bir anınızı, eşinle bir paylaşımını “bize de böyle yapardı” diyerek ya da “eskiden şöyleydi” diyerek kendi geçmişine çekmeye çalıştı mı? Yani sizin ilişkinizi birebir kıyaslayarak, sürekli bir referans noktası gibi kendi deneyimlerini mi koyuyor? Bu, seninle eşin arasındaki bağı kendi çerçevesine oturtmaya çalışma çabası olabilir.

Hiç senin yanında eşine çocuk gibi davranıp, ona abartılı şekilde ilgi gösterdiği oldu mu? Mesela "Canım, yine kilo mü aldı bu? Çok yedirmişsin galiba" gibi hem seni hem onu tuhaf bir pozisyona sokacak şekilde. Bazen bu, senin varlığını biraz görmezden gelip kendi otoritesini hissettirme yöntemi olabiliyor.

Hiç eşinin yanında senin mesleğinle, ilgi alanlarınla ya da kişisel bir tercihinle alay edip küçük bir şaka adı altında seni küçümsediği oldu mu? Böyle şeyler genelde hafif görünür ama aslında seni eşinin gözünde zayıf bir noktaya çekmeye çalışıyor olabilir. Yorumlarının tonuna dikkat et, ince bir mesaj veriyor olabilir.

Hiç eşinle baş başa bir plan yaptığınızda, bir şekilde “Ben de katılayım, yalnız kalmam” gibi sebeplerle buna dahil olmaya çalıştığı oldu mu? Bazen bu tarz hareketler, sizi ayıran değil, kendini ilişkiye üçüncü bir kişi gibi dahil eden bir çaba olabilir. Ama her defasında sessizce kabul edersen, sınır neredeyse belli olmayabilir.

Hiç sana özel bir şey değilmiş gibi yapıp, aslında tamamen seni hedef alan bir laf etti mi? Mesela "Bu yeni anneler işte, çok rahatlar, bizim zamanımızda bu işler farklıydı" gibi. Böyle şeylerde direkt cevap vermeyince daha da ileri gidiyorlar.

Hiç eşine açık açık "Sen de kılıbık oldun, her dediğini yapıyorsun" gibi sana dolaylı değil direkt salvolar attığı oldu mu? Çünkü bazen böyle direkt çıkışlar, seninle değil, eşinin onun "kurallarından" çıktığını hazmedememesiyle ilgili olur. Ama seni hedef gibi göstererek ona mesaj veriyor olabilir.

Hiç senin misafir ağırlama tarzınla alakalı "Biz böyle görmedik, bizde misafir böyle ağırlanır" gibi bir şey söyledi mi? Bu genelde seni değil, çevren üzerinde bir otorite kurmayı hedefler, sanki sen ailenin "eksiği" gibi gösterilirsin. Ortama bağlayıp geçiştiriyor ama asıl hedef sensin.

Hiç çocuklar üzerinden bir şey yaptı mı? Mesela “Bence çocuğa böyle davranılmaz, biz seni böyle büyütmedik” gibi, sanki sen çocuğuna yanlış yapıyormuşsun hissi uyandıracak şekilde. Çocukları araya koyarak annenlik becerini sorgulayan bir tavır alıyorsa, çok daha kırıcı oluyor çünkü bir annenin en hassas yeri orası.

Hiç başkalarının yanında sizi ufak ufak karşılaştırdığı oldu mu? Mesela “Bizim Ayşe de pek beceriklidir, senin de elin yatkın ama onun gibi değil tabii” gibi. Böyle şeyler, seni değil de eşini eski referanslarına göre hizalamaya çalışması olabilir. Göz ucuyla eşinin tepkisini ölçüyor mu, bir kontrol et.

Hiç eşinin telefonunu arayıp sen açtığında "Oğlum nerde, ona söyle ara beni" gibi seninle doğru düzgün muhatap olmaktan kaçınan bir tavır sergiledi mi? Bununla seni arka planda tutup, hala oğluyla tek bağlantısı kendisiymiş gibi davranmak isteyebilir. Bu da bir mesafesini koruma yöntemi olabilir.

Hiç bir konuda açıkça yüzüne karşı değil de, başkalarına seninle ilgili negatif bir şey ima ettiği oldu mu? Mesela aile bireylerinin yanında “Eh işte zamanla öğrenir” ya da “Herkes bizim gibi olacak diye bir şey yok” gibi. Direkt sana değil ama arada laf kaynatıyorsa, seni savunmasız bırakmayı hedefliyor olabilir.

Hiç eşine sana şikayet gibi "Seninle detaylı konuşmam lazım, onu almayalım/onu anlatmayalım" tarzı şeyler dediği oldu mu? Yani senin olmadığın bir dünyada daha rahat gibi bir his yaratıyor mu? Bu biraz bölmeye çalışıyor olabilir.

Hiç seni suçlamadan ama seni zor bir duruma sokacak şekilde bir şey yaptı mı? Mesela misafirin varken bir anda “Biz de o gün şöyle bir şey yaşadık, değil mi oğlum?” gibi seni dışarıda bırakan ve eşini aniden kendi tarafına çeken bir hikaye açma gibi. Bu, seni yalnız hissettirmek için yapılır ama direkt değil, ince ince işler.

Hiç sana fiziksel ya da maddi bir şey verip sonra onu bir koz gibi kullanmaya çalıştı mı? Mesela “Ben sana o kolyeyi aldım ama bizde kıymet bilinir” gibi. Bazen bunu yaparak, seni minnet altına alıp sınırlarını zorluyor olabilir.

Hiç doğrudan eşine yakınlık gösterip seni “makul” bir mesafede tuttuğu oldu mu? Mesela misafirlikte eşine sık sık dokunarak ya da “Sen bilirsin oğlum, senin fikrin önemli” diyerek seni üçüncü şahıs gibi hissettiren bir tavır. Bu, bilinçli bir alan çizme yöntemi olabilir. Bak bakalım, eşinin buna refleksi nasıl?

Hiç konuşurken seni özellikle bir şeyin dışında bırakıp sonra "Aa sen bilmiyordun" gibi yapıyor mu? Mesela aile içi bir plan, geçmiş bir hikaye ya da bir karar süreci. Bazen bu istemeden de olsa, kendini ait hissetmemen için bir zemin yaratabilir.

Hiç eşinin yanında seni fazla över gibi yapıp sonra sanki o övgüden altını çizmek istediği bir eksik çıkartmış gibi hissettirdi mi? Mesela “Buse de çok güzel sofra kurar ama tatlı kısmında biraz düşünüyor galiba, değil mi oğlum?” gibi. Övgü lafıyla başlayan eleştiriler, aslında neyi işaret ettiğine dikkat etmen için yapılır.

Hiç başka birinin yanında seni yok sayarken, sırf ona kendini yakın göstermek için bir şey yaptı mı? Mesela bir akrabasına “Sen çok haklısın, eskiden şöyle yapardık bizde” diyerek senin yanında olduğu bir durumu bile başkasına mal etme gibi. Bu tamamen seni dışarıda bırakıp kendini bağ kurduğu kişiye odaklama taktiği olabilir.

Küçük detay gibi duruyor ama olay oradan kopmuş zaten. Ben onu netleştirmeden rahat edemezdim.

Peki eşin, sen farkında olmadan bir şekilde ona alan açıyor olabilir mi? Yani kayınvalideni rahatlatarak ya da ilişkisinde seni geri planda bırakacak bir hareket yapıyor gibi hiç geliyor mu sana? Bu bazen bilinçli olmaz ama karşı tarafın eli daha rahat oynar.

Hiç sana doğrudan bir şey demeyip başkası üzerinden laf sokma yolu kullandı mı? Mesela "Bazı gelinler çok anlayışsız olabiliyor, Allah'ıma şükür ki bizimkiler öyle değil" gibi. Çünkü bu tarz dolaylı mesajlar, yüz yüze açık konuşamamaktan gelir ama etkisi büyüktür.

Hiç seni başkalarının yanında aşırı mesafeli ya da mesafesiz gösteren bir şey yaptı mı? Mesela ya "Bize hiç uğramıyorlar" diyerek yokmuşsun gibi ya da tam tersi "Her şeyi benimle paylaşır sağ olsun" diyerek fazladan bir bağ atfederek. Bu, dışarıdan ilişki tanımı kurma çabası olabilir.

Hiç eşine şu soruyu sordun mu? "Anne sana böyle yapınca sen ne hissediyorsun?" diye. Çünkü bazen kayınvalide ne yaparsa eşin için normal geliyor, senin fark ettiğin detayları o görmüyor bile olabilir. Bu açıdan onun algısını öğrenmeden yorum yapmak zor.

Hiç seni kendi ailenle kıyasladığı bir şey oldu mu? Mesela ev düzeni, yemek tarzı, alışkanlıklar… “Bizim zamanımızda şöyleydi, bunlar şimdi böyle yapıyor” gibi. Bazen eleştirinin dokunduğu yer, seni değil de senin geldiğin yeri hedef alıyor olabilir.

Hiç senin yerine eşine yardım teklif edip "Nerede zorlanıyor bizim oğlan, ben bir el atarım" gibi bir şey yaptı mı? Çünkü bu, seni yetersiz hissettirme değil de direkt pasifize etme yöntemi gibi geliyor bana. Seni devre dışı bırakıp kendi bağını güçlendirme çabası olabilir.

Hiç seni bir konuda fazla “modern” veya fazla “tutucu” bulup böyle bir yorum yaptı mı? Mesela “Bizde böyle şeyler konuşulmazdı ama siz şimdi böyle rahat davranıyorsunuz” ya da “Bizim zamanımızda gelinler daha düşünceliydi” gibi. Çünkü bazen beklenti uyumsuzluğu üzerinden mesafeyi artırmaya çalışıyor olabilir.

Sana özel bir “şaka” yapıp ortamda normalleştirmeye çalıştığı oluyor mu? Mesela “Hülya zaten yemek yapmayı sevmez” ya da “Bizim gelin minikten sonra iyice unutkan oldu” gibi. İnsanlar genelde bunu masum bir espri gibi sunar ama fikir yayma yöntemidir.

Hiç kayınvaliden, eşinin önünde sana küçük düşürücü bir yorum yapıp eşinin sessiz kaldığı oldu mu? Çünkü bazen asıl sıkıntı kayınvalidede değil, eşin “tepki koymama” refleksinde oluyor. Bu da karşı tarafı daha cesaretlendiriyor.

Hiç senin fikrini doğrudan istemeyip başka birilerinin yorumunu araya sokarak hareket ettiği oldu mu? Mesela “Komşular başka türlü yapıyor, onlarınki daha pratik gibi” deyip seni yok sayarak bir çözüm önermesi. Doğrudan iletişimden kaçınıp böyle dolaylı yollar seçiyorsa, belki de seni ciddiye almıyor ya da anlamak için çabalamıyordur.

Hiç eski bir anıyı anlatıp seni onun içinde çerçevelemeye çalıştığı oldu mu? Mesela “Bizim oğlan çocukken böyleydi, sen şimdi ona bunu hatırlat” gibi. Sanki sizden bağımsız, sadece kendi geçmişine uygun bir düzen yaratmaya çalışıyormuş gibi. Bu biraz “Benim hikayemdeki karakter ol” dayatması gibi geliyor.

Hiç seni “oğlumu değiştirdi” suçlamasına maruz bıraktı mı? Mesela eskiden yaptığı bir şeyden vazgeçtiyse “Sen geldin, böyle oldu” gibi imalarda bulunmak. Genelde değişimi olumsuz bir şeymiş gibi eşittir sen diye bağlarlar. Asıl mesele kontrolünü kaybettiğini hissetmesi olabilir.

Hiç sana kendi annenle ilgili bir ima yaptı mı? “Annesi böyle yetiştirmiş tabii” gibi, senin üzerine konuşuyormuş gibi görünüp aslında aileni hedef alıyor olabilir. Genelde bu tarz cümlelerin alt metni daha zehirli olur.

Hiç seninle direkt tartışmaya girmek yerine ortak bir noktada seni yalnız bırakmaya çalıştığı oldu mu? Mesela ailecek alınan bir kararda “Ben karışmam, oğlum bilir” deyip sonra arkadan eşini etkileyerek o kararı bozması gibi. Bazen açık değil, dolaylı bir baskıyla işler yürür.

Hiç eşinin yanında sana övüyormuş gibi görünüp aslında eksik özelliklerini ima ettiği oldu mu? Mesela “Bizim gelin çok iyi ama işte biraz sabırsız” ya da “Ev işleri pek sevmez ama maşallah oğluma çok düşkün” gibi. Bu tip cümleler dışarıdan saf iltifat gibi görünür ama çoğu zaman gölge eleştiri taşır.

Hiç sana “iyi niyet” maskesiyle müdahale ettiği oldu mu? Mesela evin içine karışıp “Ben yardım etmek için söylüyorum” diyerek senin düzenini eleştirmesi gibi. Genelde bu tarz yaklaşımlar samimi değil, kendi kontrol alanını genişletme çabasıdır.

Hiç seni “kendi iyiliğin için” bahanesiyle eleştirdiği oldu mu? Mesela “Bu yaşta böyle yorulma, sağlığına dikkat et” deyip senin kararlarını küçümseme. Dışarıdan düşünceli gibi ama kontrol edici tavırlar bunlar.

Hiç eşinle iyi bir şeyi paylaşırken, “Bak oğluşum, ne güzel oturtmuşsun karını” gibi ters köşe bir laf soktuğu oldu mu? Hem seni küçümser, hem onun üzerinden kendine pay çıkarır, hem de eşini pohpohlar. Üçlü kombo.

Hiç seni eşinin ailesine karşı korumaya geçmesini sanki bir “taraf tutma” meselesi yapmış gibi gösterdi mi? Mesela “Biz aileydik, sen gelince ayrıldık” gibi üstü kapalı cümlelerle o sınır koyma çabasını ihanet gibi sunabilir. Bu da aslında eşini ortak bir cephede görmek isteyişinden.

Hiç onun kendi sınırlarını öne çıkarırken seninkini görmezden geldiği oldu mu? Mesela “Ben karışmam, siz bilirsiniz” gibi bir şey söylerken karar anında sürekli varlık gösterip seni pasifize etme çabası. Açıkça müdahale etmiyor gibi ama hep sınırlarını seninkinin üstünde tutuyor.

Hiç onun geçmişteki kendi deneyimlerini idealize ederek seni gölgede bırakmaya çalıştığı oldu mu? Mesela “Ben evlendiğimde hiç böyle yapmazdım” ya da “Bizim zamanımızda bunlar böyle olmazdı” gibi cümlelerle seni yetersiz ya da “eksik” hissettirme çabası. Bu da ince ince kıyas baskısı aslında.

Hiç senin ona karşı verdiğin tepkileri aşırı alınganlıkla büyütüp eşine ya da başkalarına “Ben ne yapsam yaranamıyorum” diye aktardığı oldu mu? Hem kendini mağdur pozisyonuna koyuyor, hem seni sert ya da duyarsız biri gibi göstermeye çalışıyor olabilir. Bu pasif agresif hikaye yazımları tehlikeli oluyor.

Hiç eşine veya çocuklarına kendi istediği şeyleri “ailenin genel kararı” ya da “biz böyle daha mutluyuz” diye dayatıp seni dışarıda bırakarak hareket ettiği oldu mu? Mesela bir plan yapılıyor, ama sen o haber alınan kişi değil, sonuçla yüzleşen kişi oluyorsun. Bu da gözden kaçan bir dışlama yöntemi olabilir.

Hiç seni eşine “Biraz da sen al gönlünü, benimle dertleşiyor ama onunla konuşmuyor” gibi cümlelerle şikayet ettiği oldu mu? Sanki seni anlamak istiyor gibi gözüküp arka planda seni eşine karşı haksız bir pozisyona çekiyor olabilir. Bu da farklı bir manipülasyon yöntemi.

Hiç eşinin önünde senin başarılarını küçümsemek için alakasız bir konuda örnek verip konuyu dağıttığı oldu mu? Mesela sen işinle ilgili bir şey paylaşırken, “Ama bizim kız evle de ilgileniyor, çok düzenlidir” gibi senden bağımsız birini öne çıkarmak. Sanki seni övgünün merkezi olmaktan almak ister gibi.

Hiç özel bir anınızı ya da bir başarınızı başkalarının yanında bir şekilde küçümseyecek ya da anlamsız gösterecek bir şey söyledi mi? Mesela, “Eee, bunlar zaten her annenin görevi” gibi cümlelerle emeklerini sıradanlaştırıyor olabilir. Bu da aslında seni görünmez kılmanın başka bir yolu.

Hiç seni “yanlış anladın” kartını sürekli oynayarak suçlu hissettirmeye çalıştı mı? Mesela, sen açıkça bir rahatsızlığını dile getiriyorsun, ama “Ben asla öyle bir şey demek istemedim, neden her şeyi yanlış anlıyorsun?” deyip seni fazla hassas ya da paranoyak gibi gösterme çabası. Bu da bir çeşit manipülasyon hamlesi.

Hiç senin ona karşı mesafeni korumaya çalıştığın anlarda, durumu “bana soğuk davranıyor, bana yaklaşmıyor” gibi bir şikayetle tersine çevirip senin “geleneklere uymayan” ya da “soğuk gelin” gibi görünmene neden olduğu oldu mu? Yani bir mesafeyi doğal olarak koyuyorsun ama bunu senin eksikliğin gibi başkalarına yansıtıyor olabilir. Bu da ayrı bir yük bindiriyor insana.

Hiç sana doğrudan değil de, başkalarının üzerinden mesaj vermeye çalıştığı oldu mu? Mesela çocuklar ya da eşinin yanında, “gene de evimizde şu işler bize daha uygundu” gibi, ama o laf aslında sana demek istediği bir şey. Direkt söylemiyor ama hissettiriyor gibi. Bu da pasif agresif başka bir tarz.

Hiç direkt sana değil de, eşine başka meselelerde ufak ufak iğneleyici şeyler söyleyip seni dolaylı eleştirdiği oldu mu? Mesela “Bizim oğlan artık daha az uğrar oldu, demek ki işleri çok yoğun” derken aslında evdeki düzenle ilgili seni hedef alıyor gibi ufak imalar. Böyle şeyler çok sinsice işler.

Hiç sen ona bir konuda doğrudan bir şey söylediğinde, örneğin rahatsız olduğun bir şeyi dürüstçe dile getirdiğinde, bunu seni suçlayan ya da üzülen bir pozisyona çekip “ben onun iyiliği için söyledim, neden bana kızıyor ki?” gibi kendini mağdur göstermeye çalıştığı oldu mu? Çünkü bu yöntemle hem seni haklı olduğun konuda haksız göstermek hem de kendisine sempati toplamak gibi bir yol izleyebilir.

Hiç aranızdaki bir meseleyi başkalarına anlatarak seni dışarıdan gelen bir baskıya maruz bırakmaya çalıştığı oldu mu? Mesela diğer akrabalar ya da komşular üzerinden dolambaçlı bir şekilde, "Bana böyle söyledi ama siz de görün nasıl davranıyor" tarzı bir hikaye yaratmak. Sanki seni yalnızlaştırmak ister gibi bir tavır bu.

Hiç eşinin ailesine karşı bir konuda doğrudan seni sorumluymuş gibi göstermeye çalıştığı oldu mu? Mesela kendi yapmadığı bir şeyi “Biz ona kaç kere söyledik ama karar onun tabii” gibi tamamen seni hedefe koyan bir şekilde. Bu da başka bir manipülatif yol.

Hiç doğrudan senin zevklerinle ya da karakterinle alay eden ama bunu “şaka” gibi gösteren bir şey yaptı mı? Mesela “O çok modern, biz ayak uyduramayız ona” tarzı bir cümleyle hem seni eleştirip hem de bunu hafifletiyormuş gibi. Genelde gülerken söylenen laflar daha ağırdır çünkü.

Hiç seni komik bir durumdaymışsın gibi başkalarının yanında küçük düşürecek bir şey yaptı mı? Ama bunu direkt değil de, “evimizin eğlenceli gelini” gibi bir şeyin ardına saklayarak. Yani senin hassasiyetlerini ya da hatalarını tiye almak gibi, ama alenen değil. Bence bu da insanı sessizce yıpratan bir şey.

Hiç seni ev işlerinde ya da çocuklarla ilgili bir şeyde doğrudan eleştirmek yerine, kendi zamanında bunları nasıl yaptığını anlatan bir hikaye üzerinden kıyas yaptığı oldu mu? Mesela "Bizim zamanımızda çocuklar böyle büyütülürdü" ya da "Ben de çalışıyordum ama evi ihmal etmezdim" gibi. Direkt söylemese de ima orada duruyor.

Hiç eşinin yanında senin sabrını ölçer gibi, ufak ufak laf sokup sonra sen tepki verince “Aman, hemen alınıyor” diyerek seni abartılı ve huzursuz biri gibi göstermeye çalıştığı oldu mu? Hem eşinin gözünde hem genel algıda seni haksız pozisyona çekmenin garantili bir yolu.

Hiç seni bir konuda suçlayıp sonra o suçlamayı geri alır gibi yaparak “sen öyle alındıysan bilmiyorum tabii” diyerek topu sana atan bir tarzı oldu mu? Yani özür diler gibi ama aslında seni fazla hassas göstermek üzerine kurulu. Böyle bir yöntem de sık kullanılabiliyor çünkü.

Hiç eşinin yanında çok mülayim bir tavır takınıp, sen yalnız olduğunda tamamen farklı bir şekilde davranıyor gibi geldi mi sana? Yani dışarıdan gözüken başka, senin yaşadığın başka bir portre. Bazen bu çifte standart çok yanıltıcı olabiliyor çevredekiler için.

Hiç sana hediye/verilen bir şey üzerinden dolaylı şekilde mesaj vermeye çalıştığı oldu mu? Mesela istemediğin bir tarz kıyafet, hiç sevmediğin bir eşyayı "çok özel aldım" diyerek vermek ya da senin düşündüğün bir şeye tamamen zıt bir seçimle karşına çıkmak. Bu tür hareketler küçük gibi görünür ama bazen altında başka niyetler yatabilir.

Hiç seni eşinin ailesine bir şey açıklamak ya da onların gönlünü hoş tutmak konusunda bir arabulucu gibi konumlandırdığı oldu mu? Mesela “Sen daha iyi anlatırsın” deyip aslında kendi yapması gereken bir şeyi senin üzerine yıkmak. Bazen böyle durumlar istemeden seni iki tarafın arasında bırakabiliyor.

Hiç seni çocukların önünde otoriteni zedeleyecek bir şey söyledi mi? Mesela “Bırak yesin bir şey olmaz, annen fazla kasıyor” gibi. Çocukların gözünde senin sözünü hafifletmek de bir çeşit köşe sıkıştırma yöntemi oluyor.

Hiç seni eşinin arkadaşları veya sosyal çevresiyle ilgili bir konuda zorda bırakacak bir şey yaptı mı? Mesela onların yanında "Bizim gelin çok çekingen, sosyalleşmeyi pek sevmez" gibi bir laf edip seni hem yanlış bir çerçeveye oturtup hem de orada savunmasız bırakmak gibi. Bazı insanlar dolaylı yoldan hedef almayı daha etkili buluyor.

Hiç sana hiç sormadan bir konuda karar alıp, sonra bunu normal bir şeymiş gibi dayattığı oldu mu? Mesela bir plan yapıp “Biz böyle düşündük” diyerek seni devre dışı bırakmak. Direkt değil ama rolünü küçümseme gibi.

Hiç senden bir konuda fikir almış gibi yapıp aslında kendi kararını çoktan vermiş olduğu ortaya çıktı mı? Yani seni sürece dahil ediyor gibi görünürken aslında formalite icabı bir danışma, sonrasında "Zaten öyle olacak" diye kestirip atma. Bu da bazen insanı görünmez hissettirebiliyor.

Hiç çocukların bir şeyi yapmasına engel olduğun bir konuda seni eleştirip, arka planda o yasağı delerek çocukların gözüne iyi olmaya çalıştığı oldu mu? Mesela sen "tatlı yok" dediğinde gizlice çikolata verip "Anne görmesin" demek gibi. Böyle şeyler otoriteyi tamamen sarsıyor, düzeltmesi de zor oluyor sonra.

Hiç laf arasında yapmadığın bir şeyle seni itham etti mi ki başkalarının yanında açıklamak zorunda kal mesela? “Bizim gelin hiç arayıp sormaz” gibi, sen anlatırken bir yandan da sessizce suçlu göstermeye devam ediyor olur. O pasif tavrı bazen en rahatı.

Hiç eşinin yanında seninle ilgili bir konuda “Ben söyledim ama o istemedi” gibisinden bir şey deyip seni kötü tercihlerin sorumlusu gibi gösterdiği oldu mu? Bazen basitçe “biz” diyerek anlatılacak durumlar özellikle ayrıştırılır, karşı taraf niye böyle olduğunu sana döner sorar sonra.

Hiç bir şeyi başta “Sana bırakıyorum, nasıl istersen öyle olsun” deyip, sen karar verdikten sonra aileye “Ben istemedim ama o öyle dedi” tarzı bir şekilde pas attığı oldu mu? Güya özgürlük tanıyormuş gibi yapıp, sonrasında seni her şeyin sorumlusu ilan etmek çok görülen bir numara.

Hiç doğrudan kendini savunduğun bir durumda hemen ortamı yumuşatmaya, “Yanlış anladın, öyle demek istememiştim” tarzı bir şeyle durumu geçiştirdi mi? Üste çıkmak için değil, seni alttan alta suçsuz göstermekten de kaçınıyor olabilir. O yüzden bazen sakin gibi görünen tavır daha çok zarar verir.

Hiç doğrudan sana karşı bir şey söylemeyip başkaları üzerinden mesaj verdi mi? Mesela bir eşe, çocuğa ya da komşuya laf arasında "Bazıları şöyle yapıyor ama ben gerek görmem" gibi. Direkt hedef almaz ama senin üzerine alınmanı ister.

Hiç seni övmüş gibi yaparken aslında başkalarını üstün gösterecek bir kıyaslama yaptı mı? “Sen çok iyisin ama bizim falanca bunu şöyle yapar” gibi. Sanki seni takdir ediyor ama bir türlü yetemiyorsun hissi bırakıyor.

Hiç senden gelen bir fikri başkası söylemiş gibi sahiplenip “Bak, ne güzel fikirmiş” dedi mi? Sen arka planda kalıyorsun, alkışı başkası alıyor gibi hissettirebilir bu durum. Üstüne söyleyince de “Aynı şey değil” deyip geçiştirme ihtimali yüksek.

Hiç senin bir önerini, fikrini ya da yaptığın bir şeyi açıkça eleştirip, sonrasında senin dediğin şekilde yapmaya kalktığı oldu mu? Mesela "Bu olmaz" dediği bir yönteme dönüp sonra kendi bulmuş gibi sarılır mı? Hem değeri yok sayılıyor gibi hissedersin hem de sanki hatası yokmuş gibi çıkar işin içinden.

Hiç, “Ben böyle şeylere karışmam, benlik bir durum yok” deyip sonradan her detayı inceden inceden sorguladığı oldu mu? Başta kenarda durup sonra kontrolü bırakmayan biri gibi. Gerçekten hiç ilgilenmiyorsa niye her şeyden haberi oluyor?

Hiç senin adına bir şey vaat edip sonra aradan çekildiği oldu mu? Mesela “O halleder” deyip seni hiç haberin olmayan bir duruma sokması gibi. Hem yükü sana bırakır hem de kimse ona kızmaz.

Hiç fiziksel bir ortamda seni diğerlerinin yanında görmezden geldiği oldu mu? Öyle açık bir tavır değil de, mesela konuşmalarda seni es geçmek veya sorduğun bir şeyi duymazlıktan gelmek gibi. Yüzeyden pasif ama içeride can sıkar.

Hiç seni zor durumda bırakacak şekilde başkasıyla ilgili bir şey hakkında yorum yapmana zemin hazırladı mı? Mesela “Falanca böyle yapıyor, acaba o doğru mu?” gibi. Yorumuna göre seni ya taraf gibi göstermeye çalışır ya da söylediklerini çarpıtarak konuya kendi istediği yere çekebilir.

Hiç başkalarıyla ilgili kötü bir şey söyleyip sonra “Ama sen öyle değilsin tabii” diye seni öyle diyormuş gibi işin içine kattı mı? Yani övüyor gibi yaparken aslında başkaları üzerinden seni bir yerlere yerleştiriyor. Hem övgü hem soğukluk aynı anda hissettirir.

Hiç onun yanında biri sana açıkça haksızlık yaptığında kayıtsız kaldı mı? Ya da savunacak gibi görünüp olayı daha belirsiz hale getirerek seni yalnız bıraktı mı? Nerede durduğunu anlamak zor oluyor bazen.

Hiç senin fikrini destekliyor gibi görünüp sonra başka bir yerden gelen benzer bir şeyi daha çok övmeye başladı mı? Yani senin dediğin “eh işte”yken başkası söyleyince “vay harika” oluyor mu? İnsanın içini bi enteresan yapar.

Hiç sana bir konuda teşekkür ederken öyle bir cümle kurdu ki, teşekkür mü ediyor, küçümseyip geçiştiriyor mu anlamadığın oldu mu? Mesela "Eline sağlık ama zaten yapılması gerekiyordu" gibi. Hem minnet hem de hafif alay hissettiren.

Hiç sana bir konuda yardım eder gibi görünüp sonra bir anda, "Ben zaten baştan böyle düşünmüştüm, ama şimdi seninle denemiş olduk işte" gibi bir şey dediği oldu mu? Sanki kendi fikriymiş gibi gösterip yine seni gölgede bırakmak için. Böyle hafifçe sahiplenip kenara çekilen bir tavır.

Hiç sana “Ben senin yerinde olsam şöyle yapardım” deyip aslında seni yetersiz hissettiren bir şey söylediği oldu mu? Yani hem karışmış oluyor hem de “sen beceremedin” mesajı veriyor gibi. O ince ayar çok can sıkar.

Hiç senin bir şeyini överken aslında başkalarını övüyormuş gibi ima ettiği oldu mu? Mesela “Genelde bu işlerde çok sorun olur ama bak sen fena yapmamışsın” gibi. Öyle bir cümle ki, hem seni övüyor hem de aslında “normalde bu iş daha iyi yapılır” diye üstü kapalı bir kıyaslama koyuyor.

Hiç senin bir tercihini sorgularken aslında kendi tercihlerini onaylatmaya çalıştığı oldu mu? Mesela, “Sen böyle yapmışsın ama ben asla böyle yapmazdım, çünkü şu şu şu” gibi. Sanki kendi tercihi daha üstünmüş gibi göstererek seninkini değersizleştiriyor olabilir. Bu pasif bir yarışma havası yaratıyor.

Hiç sana “Sen çok farklısın, seni ayrı tutuyorum” deyip sonra aynı gruba aitmişsin gibi göndermeler yaptığı oldu mu? İlk başta dışarıda bırakıyor gibi, sonra aynı kefeye koyuyor gibi… İkisi birden olunca kafa karışıyor.

Hiç bir konuda seni överken aslında başka birinin başarısını da araya sıkıştırdığı oldu mu? Mesela “Bu iş senin sayende oldu, Ahmet’in de zamanında bu konuda ne kadar başarılı olduğunu unutmamak lazım tabii” gibi. Hem seni yüceltip hem de başka biriyle gölgelemek gibi. Bu tarz cümleler dengeni bozuyor mu?

Hiç senin bir fikrini ya da seçimini başkalarının yanında eleştirip baş başa kaldığınızda “Aslında haklısın ama işte herkesin önünde ben de öyle demek zorunda kaldım” gibi bir şey dediği oldu mu? Kendini iyi göstermek için seni harcamak gibi bir şey. Çok sinir bozucu.

Hiç sana bir şeyde açıkça haklısın deyip sonrasında “Ama insanlar böyle düşünmez” diyerek seni dolaylı yoldan haksız çıkardığı oldu mu? Sanki sen mantıklı düşünüyorsun ama dünya senin kadar anlamazmış gibi, o yüzden senin fikrin işe yaramazmış gibi. Hep bir üst perdeden yönlendirme çabası.

Hiç senin bir konuda bir şey yapmana izin verip sonra “Ben aslında böyle olacağını biliyordum” diye seni baştan başarısız ilan ettiği oldu mu? Hem sen uğraşıyorsun hem en baştan kaybettiriyor gibi. Bu tavır daha sinsice.

Hiç senin bir emeğini ya da çabanı küçümsemese bile sanki “Bu zaten olması gereken” gibi bir tavırla normalleştirdiği oldu mu? Yani övgü değil, beklentiymiş gibi. Hiç takdir edilmiyorsun hissi yaratıyor bu.

Hiç bir konuda özellikle senden direkt bir fikir istemeyip “Sen bilirsin tabii, ama…” diye başlayıp kendi fikrini dolaylı yoldan kabul ettirdiği oldu mu? Sanki sana alan tanıyormuş gibi ama aslında seni manipüle ediyor. O “ama” var ya, her şeyi bozuyor zaten.

Hiç bilmediği bir şey hakkında sana “Ama o öyle değil ki, aslında şöyle” diyerek kendini otorite ilan ettiği oldu mu? Sanki her konuda en iyi bilgi onda, senin fikrin zaten eksikmiş gibi. Bunu yapınca ekstra savunmaya geçmek zorunda hissediyorsun kendini, fark ettin mi?

Hiç sana bir şeyde destek olur gibi görünüp sonra başkalarına “Ben aslında ne dediysem dinlemedi, böyle yaptı” diyerek seni kötülediği oldu mu? Yani yüzüne gülüp arkandan top çevirmek gibi. Bu daha da yorucu oluyor.

Hiç konuşmalarınızda seni doğrudan eleştirmek yerine başkalarının üzerinden sana mesaj verdiği oldu mu? Mesela “Filiz, hiç böyle yapmaz, çok düşünceli bir kızdır” diyerek dolaylı bir şekilde senden beklentisini ima etmek gibi. Bazen doğrudan eleştiriden daha can sıkıcı olur bu tip pasif agresif şeyler.

Hiç sen bir şey söylediğinde "Ama sen yanlış anlamışsındır, aslında o öyle dememiştir" diyerek başkalarını savunduğu oldu mu? Hani senin hissettiğin şeyi yok sayıp seni paranoyak yerine koymak gibi. Ben buna ekstra sinir oluyorum.

Hiç sen bir şey anlatırken “Ama bunu böyle anlatmasan daha iyi olur” tarzı bir lafla hem seni bastırıp hem de anlatımına müdahale etmeye çalıştığı oldu mu? Hani sanki sen düzgün ifade edemiyormuşsun gibi. O an cidden soğuyorum.

Hiç senin bir şeyi yanlış yaptığını düşündüğü halde yüzüne söylemeyip o an ortamda başkalarına laf arasında “Bazen insanlar bunun nasıl yapılması gerektiğini hiç bilmiyor” gibi bir şey ima ettiği oldu mu? Direkt söylemekten korkup böyle dolaylı vurmaya çalışmak daha can sıkıcı geliyor bana.

Hiç senin önünde güler yüzlü davranıp, başkalarının yanında senin yokluğunda seni överek ama arasında ufacık bir "Ama..." koyarak aslında iltifat gibi görünüp eleştirdiği oldu mu? O aradaki incelik cidden sinir bozucu oluyor, fark ettin mi?

Hiç sana ufak bir hediye alıp “Ben bunu çok beğeniyorum, sen de beğenirsin diye düşündüm” diyerek aslında zevkini küçümsemeye çalıştığı oldu mu? Hani sanki senin tarzın yokmuş da onunki daha üstünmüş gibi. Bu manipülasyonun en pasif hali bence.