kocamın nefesi sürekli kötü

Yemekten sonra dili temizliyor mu? Çoğu kişi dilini fırçalamayı atlıyor ama kokuya en çok sebep olan yerlerden biri. Özellikle dilin arkası kalabalık bir köy gibi.

Belki de tükürük bezleriyle ilgilidir? Yeterince tükürük üretemiyorsa ağızda bakteri birikimi daha fazla olur. Son zamanlarda ağzı kuruyormuş gibi bir şikayeti var mı?

Peki bu koku ne zaman başladı? Yeni bir şey mi tüketiyor ya da yeni bir alışkanlık mı edindi, mesela bitkisel çaylar gibi? Bazıları fark etmeden geçici de olsa kokuyu etkileyebiliyor.

Sigara ya da alkol var mı? Sigara içmiyorsa bile, pasif içici olması da ağız kokusunu tetikleyebilir. Bazen kıyafetlere sinen koku bile ağızdan geldi sanılabilir.

Mide reflüsü olabilir mi acaba? Yemek sonrası yatmaya yakın uzanıyorsa ya da sık sık mide yanması yaşıyorsa, asit ağza kadar çıkıp kokuyu artırıyor olabilir. Gündüz fark edilmiyor ama uyku sırasında belirginleşiyor.

Acaba ağızda ya da boğazda mantar enfeksiyonu olabilir mi? Beyaz tabaka, yanma hissi falan var mı diye baktırın derim, çünkü mantar kokusu da çok rahatsız edici olabiliyor ve genelde atlanıyor.

Helikobakter pilori testi yaptırmayı düşündünüz mü? Mideyle bağlantılı ama ağız kokusuna da sebep olabiliyor, genelde de fark edilmiyor çünkü doğrudan diş ya da ağızla ilgili değilmiş gibi duruyor.

Sürekli soğan ya da sarımsak gibi keskin kokulu yiyecekler tüketiyor olabilir mi? Bazı insanların bu tip gıdaları işlerken vücut kimyası farklı tepki veriyor, nefesleri uzun süre kokuyor. Hep aynı yiyeceklere mi yöneliyor bir süredir?

Bağırsaklarla ilgili bir sıkıntı olabilir mi? Ağızdaki kötü koku bazen sindirim sistemindeki dengesizliklerden kaynaklanabiliyor. Son dönemde kabızlık, şişkinlik falan yaşadı mı? Bunlar da ipucu olur.

Diş eti cepleri kontrol edildi mi? Dişin çevresinde oluşan cepler bazen içinden temizlenemeyen yiyecek artıkları yüzünden böyle koku yapabiliyor. Fırçalasa bile tamamen geçmez.

Gece diş gıcırdatma alışkanlığı var mı? Dişlerin sürtünmesinden kaynaklı bir koku oluşabiliyor bazen, sabahları daha belirgin olur. Stresle de tetiklenebiliyor bu durum.

Son zamanlarda kullanılan bir ilaç var mı? Özellikle antibiyotikler ya da vitamin takviyeleri bazen ağız kokusuna yol açabiliyor. İlacı bırakınca düzeliyor genelde ama doktorla konuşmadan hareket etmesin.

Sigara içiyor mu peki? Ağız kokusu direkt sigaradan gelmese bile uzun vadede diş eti çekilmesi ya da sinüs problemlerini tetikleyip dolaylı yoldan sebep olabiliyor. Sadece içerken değil, pasif içiciliği bile etkiliyor olabilir.

Metabolizma hızında bir değişim oldu mu yakın zamanda? Özellikle hızlı kilo kaybı varsa ketozis kaynaklı bir koku olabilir. Diyetini değiştirdi mi mesela, düşük karbonhidratlı şeylere geçti mi?

Tükürük bezlerinde sorun olabilir mi? Ağız kuruluğu da kokuya sebep olur. Sürekli ağzı kuruysa sebep bu olabilir, bir diş hekimine danışsanız iyi olur.

Reflü olabilir mi? Mide asidi ağza kadar geldiğinde ağız kokusu yapıyor. Gece yatarken daha mı çok artıyor, bir dikkat edin.

Mantar enfeksiyonunu düşündünüz mü? Ağızda ya da bağırsakta mantar çoğalması kötü koku yapabiliyor. Özellikle daha önce antibiyotik kullandıysa tetiklenmiş olabilir.

Sürekli sinüzit geçiriyor mu? Sinüslerde biriken sıvı enfeksiyona dönerse genizde kötü bir tat ve ağız kokusu yapabiliyor. Burundan nefes alışı rahat mı?

Diş ipi kullanıyor mu? Diş fırçalamak yetmeyebilir, aralarda biriken yemek artıkları kokunun sebebi olabilir. Özellikle uzun süredir ihmal ediyorsa fena birikmiş olabilir.

Helikobakter pylori testini yaptırmış mıydınız? Midede bu bakteri varsa ağız kokusu yapan sebeplerden biri olabilir. Özellikle yemeklerden sonra daha belirginse doktora bir baktırmak lazım.

Genetik faktörleri hiç düşündünüz mü? Bazı insanların ağız florası yapısı doğal olarak farklı olabiliyor ve bu, ağız kokusuna daha yatkın hale getirebiliyor. Ailede benzer bir durum yaşayan var mı?

Karaciğer fonksiyonlarını kontrol ettirmiş miydiniz? Bazen toksin birikimi veya safra problemleri ağız kokusuna neden olabiliyor. Özellikle ciltte de farklı bir koku hissediyorsanız ihmal etmeyin.

Bütün testler yapılmadıysa tiroidleri de kontrol ettirin derim. Hipotiroidi de ağız kokusuna sebep olabiliyor. Halsizlik, kilo alımı gibi başka belirtiler fark ettiniz mi?

Yemeklerden sonra ufak miktar şekerli sakız çiğniyor mu? Sürekli şekerli sakız tüketimi de ağız kokusuna sebep olabiliyor, çünkü ağızdaki bakteri dengesini bozuyor. Özellikle böyle bir alışkanlığı varsa pek dikkate alınmaz ama etkili olabiliyor.

Alkol tüketimi var mı? Sürekli alkol kullanımı ağız kuruluğuna yol açıyor ve bu da kokuyu artırabiliyor. Böyle bir durum varsa koku sebebi kronikleşmiş olabilir.

Eve nem makinesi koymayı düşündünüz mü? Sürekli ağız kuruluğu, özellikle gece uyurken ortamın nemsizliğinden kaynaklanabilir. Kokunun kaynağı sinüs ya da ağız, fark etmez; kuruluk her şeyi kötüleştirir.

Kronik sinüziti olabilir mi? Burundan değil de ağızdan nefes alanlarda ağız kokusu daha sık olur. Gece horluyor mu diye bir gözlemleyin derim.

Diş eti hastalığına baktırdınız mı? Çoğu kişi diş etlerindeki iltihabı fark etmiyor ama ciddi koku yapabiliyor. Fırçalarken kanama oluyorsa direkt sinyal.

Mide sorunlarını hiç kontrol ettirdiniz mi? Helikobakter pylori gibi bir bakterinin varlığı hem mide hem ağız kokusuna sebep olabiliyor. Yutkunma zorluğu ya da mide yanması gibi başka belirtiler varsa bir gastroenterologa görünmek iyi olabilir.

Kokunun kaynağını anlamadıysanız, beslenme alışkanlıklarını da bir yoklayın derim. Sürekli sarımsak, soğan gibi keskin gıdalar tüketiliyorsa ya da protein diyeti yapıyorsa etkileyebilir. Özellikle yoğun protein sindirimi bazen amonyak türevi bir kokuya sebep olabiliyor.

Asitli içecek tüketimi var mı? Sürekli kola, gazoz gibi şeyler içiliyorsa ağız pH’ını bozup kokuya zemin hazırlayabiliyor. Özellikle gece yatmadan önce içiyorsa daha da etkili olabilir.

Diş ipi kullanıyor mu? Bazı insanlar fırçalayıp geçiyor ama diş aralarındaki kalıntı günlerce kalıp çürüyüp koku yapar. Sadece fırçalamayla çözülmez.

Vitamin eksikliği kontrol edildi mi hiç? Özellikle B12 eksikliği ağız kokusuna sebep olabiliyor, ihmal ediliyor genelde. Bir kan testiyle bakılır.

Ağızda eski dolgu ya da kaplama varsa, onların altına bakıldı mı? Çürük başlamış olabilir, genelde pek düşünülmüyor ama koku yapar. Özellikle uzun süredir yapılmış dolgularsa bir kontrol ettirin.

Dilin arkası da kokunun kaynağı olabilir. Düzenli fırçalamak yetmez, ayrıca temizlenmesi gerekiyor. Dil temizleyici kullanıyor musunuz?

Sigara içiyor mu? Çünkü ağız kokusunun üstüne bir de sürekli tütün kokusu ekleniyorsa bu karışım kalıcı gibi geliyor. Çevresine alışılmış olabilir ama içeriden fena etkiler.

Uyurken ağzı açık kalıyor mu, horluyor mu? Gece ağız kuruluğu oluyorsa bakteri üremesi artıyor olabilir. Sabah uyandıktan hemen sonra koku daha belirginse bu yüzden olabilir.

Hiç bademcik taşını düşündünüz mü? Küçük, beyaz noktalar şeklinde bademciklerde birikiyor ve ağız kokusunun sebebi olabiliyor. Aynaya bakıp kontrol edebilir ya da bir KBB’ye gösterebilirsiniz.

Helicobacter pylori testi yapıldı mı? Mideyle ilgili problemlerden de kaynaklanabiliyor, mide asidi reflü gibi bir sorun varsa nefese kötü yansıyabilir. Direkt ağızla ilgili olmayabilir yani.

Hiç burun tıkanıklığı ya da sinüzit düşündünüz mü? Sinüslerde biriken sıvılar ağız kokusuna neden olabilir, özellikle kronikleşmişse. Burnu açık tutan spreyler ya da sinüs yıkama işe yarıyor mu, bir deneyin derim.

Dişlerin arasına sıkışan yiyecekler de günlerce temizlenmezse koku yapar. Diş ipi kullanıyor musunuz? Fırçalamak yetmeyebiliyor çünkü.

Ağızda mantar enfeksiyonu olma ihtimalini düşündünüz mü? Özellikle sürekli antibiyotik kullanımı olduysa ya da bağışıklık zayıfsa gelişebiliyor. Genelde gözden kaçıyor ama koku yapar.

Sarımsak ya da soğan gibi ağır kokulu yiyecekleri sürekli tüketiyor olabilir mi? Ter bezleri üzerinden bile birikirken, nefese etkisi kaçınılmaz. Düzenli yediklerine hiç dikkat ettiniz mi?

Stres ya da endişe kaynaklı bir durum olabilir mi? Bazı insanlarda stres anında tükürük azalıyor, ağız kuruyor ve bu da kokuya sebep oluyor. Yoğun iş temposu ya da duygusal durumlarla bağlantılı mı, fark ettiniz mi hiç?

Alkol ya da sigara alışkanlığı var mı? Bunlar ağızdaki bakterileri tetikleyip kokuya neden olabiliyor. Özellikle kronikleşmiş bir kullanımı varsa ağız bakımını ne kadar yapsa da çözülmez.

Uyurken ağızdan nefes alıyor olabilir mi? Sürekli ağızdan nefes almak ağız kuruluğuna ve buna bağlı kokuya sebep olabiliyor. Özellikle horlama da varsa muhtemel.

Mide reflüsü dendi ama bir de safra kesesi sorunlarını araştırmayı düşündünüz mü? Safra akışıyla ilgili problemler de kötü ağız kokusuna sebep olabiliyor. Direkt mide değil ama sindirim sistemiyle alakalı bir durum olabilir.

Hiç ilaç kullanımı var mı, özellikle vitaminler veya takviyeler? Bazı demir hapları, balık yağı gibi şeyler ağız kokusu yapabiliyor. İçeriğe bir bakın derim.

Sinüzit olasılığını düşündünüz mü? Sürekli sinüslerde biriken iltihap bozuk koku yayabilir ve bu nefese yansır. Ağız değil burundan geliyor olabilir.

Diş eti ceplerine baktırdınız mı? Periodontal hastalıklar bazen sessiz ilerler ama ciddi koku yapar. Diş hekimi ölçüm yaparak anlayabilir.

Kronik bademcik taşı olabilir mi? Küçük beyaz kütleler bademcik çukurlarında birikip koku yapabiliyor. Genellikle fark edilmez ama ağız kokusunun gizli sebeplerinden biri.

Tükürük bezlerini kontrol ettirmeyi düşündünüz mü? Yetersiz tükürük salgısı ağız hijyenini zorlaştırıp kokuya neden olabiliyor. Özellikle Sjögren sendromu gibi bir durum varsa ağız kuruluğu kronikleşiyor.

Şeker hastalığı hiç aklınıza geldi mi? Diyabet kontrolsüzse nefeste aseton benzeri bir koku yapabilir. Kan şekeri testi yaptırmakta fayda var.

Mantara baktırdınız mı? Ağızda veya sindirim sisteminde candida aşırı çoğalması da kötü koku yapabiliyor. Özellikle dil üzerinde beyazlık varsa işaret olabilir.

Sigara kullanımı var mı? Hem ağız kokusunu tetikler hem de altta yatan sorunları daha da kötüleştirebilir. Pasif içicilik bile etkileyebilir bu arada, tamamen dışlamak zor.

Aşırı protein tüketimi olabilir mi? Fazla et veya protein tozu gibi şeyler metabolik atıkları artırıp nefesi etkileyebiliyor. Beslenmesine bir göz atın bence.

Mide sorunlarını gözden geçirdiniz mi? Reflü ya da helikobakter pilori enfeksiyonu bazen nefes kokusuna direkt etkili olabiliyor. Özellikle mide ekşimesi ya da şişkinlik gibi şikayetler varsa bu ihtimali atlamayın derim.

Uyku apnesi olasılığını düşündünüz mü? Özellikle geceleri ağızdan nefes alıyorsa hem kuruluk hem de koku oluşabiliyor. Sabahları ağırlaşan bir durumsa bu yönden araştırabilirsiniz.

Diş eti çekilmesi veya periodontal hastalık düşündünüz mü? İleri seviyede fark edilmese bile derin cepler oluşup bakteri birikimine ve kokuya sebep olabiliyor. Diş hekimi detaylı bir temizlik önerir belki.

Karaciğer sorunlarına baktınız mı? Karaciğer düzgün çalışmıyorsa toksin birikimi nefese metalik/garip bir koku verebilir. Özellikle ciltte sararma falan varsa.

Burun tıkanıklığı veya sinüs enfeksiyonu olabilir mi? Sinüslerde biriken mukus bazen kronikleşip koku yapabiliyor, kişi fark etmeyebilir bile. Özellikle burundan nefes almakta zorluk varsa bunu gözden geçirmek lazım.

Kötü yapılmış veya eski bir dolgu/kaplama var mı? Bazı dişçilerin işçiliği iyi olmayınca sızıntı yapıyor, bakteriler altına yerleşiyor, yürüyen koku kaynağı oluyor. Diş hekimi değil, diş işçiliğinin kalitesine de bir bakın derim.

Bademcik taşına baktınız mı? Ağız kokusunun fark edilmesi zor ama sık nedenlerinden biri. Özellikle boğazda rahatsızlık hissi varsa bu yönden bir kontrol faydalı olur.

Kendi kullandığı diş fırçası, diş macunu veya ağız bakım ürünlerinde sorun olabilir mi? Belki fırça yetersiz temizliyor ya da kullanılan ürünler nefesi ferahlatmak yerine daha kötü bir etki yaratıyor. Marka ya da tip değişikliği denenmiş mi?

Peki yediği bir şeyden kaynaklanıyor olabilir mi? Sarımsak, soğan gibi şeyler değil de mesela sürekli protein ağırlıklı besleniyorsa ketozis sebebiyle nefes kötü kokabilir. Beslenme düzenini biraz incelemekte fayda var bence.

Helikobakter pylori durumunu kontrol ettiniz mi hiç? Mideyle alakalı bir enfeksiyon bazen ağız kokusuna sebep olabiliyor, özellikle mide asidiyle ilgili sorunlar yaşıyorsa. Endoskopi gerekebilir.

Bir de mide reflüsüne bağlı olabilir mi? Fazla mide asidi boğaza kadar geldiğinde ağızda kötü bir tat ve koku bırakabiliyor. Özellikle yatarken artış varsa bu durumu gözlemleyin.

Sigara ya da alkol tüketimi var mı? Özellikle sigara, ağız kokusunu çok kalıcı hale getirebiliyor ve bazen bırakanlarda bile uzun süre etkisi hissedilebiliyor. Alkolde de sindirilirken vücuda yayılan kokular ağızdan dışarı çıkabilir.

Ağız kuruluğu gibi durumlar var mı peki? Tükürük azlığı bazen ağızda doğal bir temizleyici olmadığı için kötü kokuya neden olabiliyor. Özellikle geceleri ağız açık uyuyorsa bu durum daha da belirginleşir.

Diş eti hastalığı durumu düşünüldü mü? Bazen dişler temiz gibi görünse de derinlerde gizli cepler oluşabiliyor ve bunlar ağız kokusuna sebep olabiliyor. Diş ipi kullanımı veya detaylı bir diş eti muayenesi gerekebilir.

Burun kaynaklı olabilir mi? Sinüs enfeksiyonları ya da kronik geniz akıntısı ağız kokusunun arka planda kalmış bir nedeni olabilir. Özellikle sabahları daha yoğunsa buna bakın.

Diş dolgularına baktırdınız mı? Çürükler ya da eski dolgulardaki sızıntılar bazen ağız kokusuna yol açabiliyor, yenilenmesi gerekebilir. Özellikle arka dişlerde varsa gözden kaçar.

Tonsil taşlarını kontrol ettirdiniz mi hiç? Bademciklerde biriken bu küçük taşlar, ağız kokusunun sebebi olabiliyor. Özellikle boğazda rahatsızlık hissi veya yutkunurken bir şey varmış gibi geliyorsa buna bakılabilir.

Çok kahve tüketimi var mı? İçerdiği asit ve dişlerde bıraktığı kalıntılar uzun vadede kokuya sebep olabiliyor. Ayrıca sonrası su içilmiyorsa etkisi daha da sık hissedilir.

Ağız kokusunun kaynağı mide ya da ağız olmasa bile, kullanılan ilaçlardan kaynaklanıyor olabilir. Sürekli ilaç kullanımı varsa yan etkilerine göz atmakta fayda var, bazen fark edilmiyor. Özellikle reflü, tansiyon ya da antidepresan grubu ilaçlarda sık görülüyor.

Bir de yediği yemeklere dikkat ettiniz mi? Bazı baharatlar, soğan, sarımsak vs. kokuyu içerden getirir. Ne kadar diş fırçalarsa fırçalasın, sindirim sürecinde devam eder o koku.

Reflü problemi var mı acaba? Mide asidi bazen ağza kadar çıktığında hem tat değişikliği hem de koku yapıyor. Özellikle yemek sonrası veya yatarken kötüleşiyorsa, ipucu olabilir.

Hiç ağız bakım suyu kullanıyor mu? Bazı insanlar diş fırçalamayı düzenli yapıyor ama dil temizliğini ve ağız çalkalama adımını atlıyor. Koku oral hijyen dışı bir şey olsa bile, günlük rutine bunu eklemek fark yaratabilir.

Birkaç diyet denemiş miydi? Bazı düşük karbonhidratlı veya ketojenik diyetler ağızda aseton kokusuna benzer bir durum yaratabiliyor. Vücut yağ yaktıkça bu yan ürün nefesle çıkıyor.

Midemdeki bir sorun olabilir mi dediniz ama acaba sinüs enfeksiyonu falan ihtimal dahilinde mi? Çünkü burun tıkalıyken ya da sinüsler doluyken nefesle gelen koku da oluyor. Fark etmeden onu taşıyor olabilir.

Bir de sigara kullanımı var mı? Pasif içici bile olsa o koku özellikle nefeste oturuyor. Dişlere, dile yapışıyor resmen, üstün körü temizlikle geçmiyor. Uzun vadede ağız kokusunu daha da derinleştiriyor üstelik.

Peki, tükürük salgısı nasıl? Ağız kuruluğu varsa koku daha yoğun olur. Çoğu şey kontrol edilmiş ama sürekli su içip içmediğini ve ağız nemini koruyup korumadığını da bir düşün. Tükürüksüz ağız kendini temizleyemiyor.

Koku sabahları daha mı yoğun oluyor? Dişlerini gece sıkıyor ya da gıcırdatıyorsa, ağız içinde basınca bağlı bir hasar olmuş olabilir. Oksijensiz ortamda bakteriler daha da aktifleşip kokuyu artırıyor.

Belki de kullanılan diş macunu ya da bakım ürünlerinde bir sorun vardır? Bazı ürünler uzun vadede ağız florasını bozup dengeyi şaşırtabilir. Farklı bir marka veya içerikle deneme yapmayı düşündünüz mü hiç?

Sürekli kullandığı ilaç var mı? Bazı ilaçlar tükürük salgısını azaltabiliyor ya da oral mikroflorayı etkileyip koku yapabiliyor. Kullandığı bir şey varsa prospektüsüne bakmayı deneyebilir misiniz?

Midesindeki helikobakteri hiç kontrol ettirdiniz mi? Bazı durumlarda midede bu bakterinin varlığı ağız kokusuna sebep olabiliyor. Test basit ama genelde fazla düşünülmüyor.

Ya dil bağı var mı hiç düşündünüz mü? Düzgün temizlenemeyen bir dil yüzeyi de koku kaynağı olabilir. Özellikle dilin arkası iyice fırçalanıyor mu mesela? Bu kısmı bazen atlıyor insanlar.

Dil taşı var mı? Bazı insanlarda dilin arkasında birikme yapıyor ve sırf fırçalamakla geçmiyor. Dil kazıyıcıyla deneyin, rahatsız edici bir şey çıkabilir oradan.

Yediklerine hiç baktınız mı? Bazı soğan, sarımsak gibi şeyler sadece yenildiği an değil, vücut metabolize ettikçe de havadan kokuyu geri çıkarabiliyor. Özellikle sürekli tüketim varsa direkt nefese siniyor.

Burnundan nefes alabiliyor mu doğru düzgün? Burun tıkalıysa sürekli ağızdan nefes alıp kuruluğu artırıyor olabilir. Özellikle horlama ya da sinüzit varsa bunlar da kokuyu tetikler.

Şeker hastalığı olasılığını düşündünüz mü? Özellikle kontrolsüz diyabet bazen ağızda asetonumsu bir nefese yol açabiliyor. Son yaptırdığı kan testi ne zaman?

Sürekli kahve/çay tüketiyor olabilir mi? Ağızda kuruluk yapıp bakterilere ortam sağlayabilir. Hele üstüne sigara da varsa direkt sebebi bulmuş olabilirsiniz.

Sürekli reflü oluyor mu peki? Mide asidi yukarı kaçtığında nefeste ekşi bir koku yapabilir. Özellikle yatarken daha belirgin olur, denk geldiniz mi böyle bir duruma?

Bazen bademcik taşları denen şey olabiliyor, onlara baktınız mı? Küçük beyaz/krem şeyler sıkışıp orada kalıyor ve inanılmaz kötü bir koku yapıyor. Özellikle boğazda rahatsızlık hissediyorsa buna bir bakın.

Diş ipi kullanıyor mu? Fırçalamadan kaç saat sonra koku başlıyor? Diş aralarında biriken yemek artıkları bakteriyel kokuya sebep olabilir, fırçalama yetmez bazen. Bir de diş eti problemi var mı diye baktırın derim.

Belki mide kaynaklı ama mide bakterisi (H. pylori) hiç kontrol ettirdiniz mi? Sadece reflü değil, bu bakteri de ağız kokusunu sürekli hale getirebiliyor. Özellikle mide şikayetleri varsa bir gastroyla konuşun derim.

Sürekli kötü nefes için bir de alerji durumu var mı diye düşündünüz mü? Özellikle polen ya da ev tozu gibi kronik alerjiler burun tıkanıklığı yapıp ağızdan nefes alma sorununa neden olabiliyor. Bu da ağız kuruluğunu ve kokuyu tetikleyebilir.

Yemek düzeni nasıl? Özellikle protein ağırlıklı besleniyorsa ya da ketojenik diyetteyse ağız kokusu artabiliyor. Metabolizma kaynaklı bir durum olabilir.

Sindirim sisteminde parazit olasılığı hiç aklınıza geldi mi? Özellikle bazı parazit enfeksiyonları ağız kokusuna sebep olabiliyor. Belirgin kilo kaybı ya da sürekli karın rahatsızlığı gibi yan semptomlar var mı?

Yakın zamanda diş dolgusu, kaplama, implant gibi bir şey yaptırdı mı? Eski dolguların altından çürük başlayabiliyor ya da iyi yerleşmemiş bir kaplama altında bakteriler birikebiliyor. Diş hekimine gösterin derim.